Licówki porcelanowe

Licówki porcelanoweLicówki porcelanowe to bardzo cieniutkie płatki porcelany dentystycznej, które przykrywają niedoskonałości zębów, poprawiają ich kształt, barwę, ubytki tkanki wywołane np. zaburzeniem rozwoju, urazem, starciem, erozją, ukrywają obecność wypełnień kompozytowych (wypełnienia światłoutwardzalne nawet te najbardziej estetyczne, odróżniają się od tkanki zęba np. poprzez szybsze wysychanie i utratę połysku w trakcie mówienia lub w uśmiechu, z czasem wszystkie widoczne wypełnienia ulegają przebarwieniom co często skutkuje koniecznością ich wymiany, wielokrotna zmiana wypełnień nie pozostaje obojętna dla zdrowia zęba). Oczywiście licówkami porcelanowymi pokrywa się wyłącznie zęby zdrowe lub po wyleczeniu ubytków próchnicowych.

Delikatna ceramika, niekiedy mająca jedynie 0,2 – a nawet 0,1 mm staje się trwałą częścią zęba imitując do złudzenia naturalne szkliwo. Licówki po zacementowaniu odpowiednim materiałem kompozytowym tworzą trwały konglomerat wraz z tkankami zęba, wzmocniona jest również struktura własnych tkanek ( badania wskazują, że zęby pokryte licówkami porcelanowymi są bardziej odporne na urazy mechaniczne). Właściwe cementowanie adhezyjne powoduje bardzo silną retencję uzupełnienia, tak że jego odklejenie jest właściwie niemożliwe. Bardzo trudne jest w ogóle usunięcie licówki w razie konieczności i wymaga zeszlifowania, nie da się jej „odkleić”.

Zasadniczo grubość licówki porcelanowej uzależniona jest od wskazań i zastanych nieprawidłowości w zębach pacjenta. Uzależniona jest również od wybranej opcji – czy wykonujemy klasyczne licówki po oszlifowaniu zębów, czy też licówki addycyjne, czyli w ogóle nie wymagające szlifowania. Rodzaj natomiast licówek – dobieramy do istniejącej sytuacji. Licówki nie wymagające szlifowania zawsze nieznacznie powiększają zęby, stosowane są więc dla przywracania harmonii i piękna całego uśmiechu ,można w ten sposób „wyrównać” ustawienie zębów, maskując zęby cofnięte, poprawić kształt i wielkość zębów, poprawić proporcje, uzyskać oczekiwaną barwę z pokryciem różnych trwałych przebarwień , odbudowywać w sposób jak najmniej inwazyjny zęby, które uległy uogólnionemu starciu (oczywiście do pewnego stopnia starcia patologicznego) oraz zamknąć diastemę lub przerwy między zębami.

Licówki po preparacji (która jest minimalna) stosuje się natomiast wtedy, kiedy konieczne jest poprawienie „ustawienia” zębów wychylonych oraz wtedy, kiedy nie chcemy powiększać zębów ani zmieniać ich kształtu. Sytuacja taka często ma miejsce u osób z defektami szkliwa (wrodzony niedorozwój szkliwa, fluoroza, barwne hipoplazje, widoczne pęknięcia , trwałe przebarwienia), kiedy sam kształt, proporcje, ustawienie, wielkość zębów są harmonijne, estetyczne i całkowicie akceptowane przez pacjenta. Licówki z preparacją wykonuje się też dla odbudowy zębów ustawionych już prawidłowo podczas leczenia ortodontycznego (nie chcemy dalej „ powiększać” łuku zębów i ich ekspozycji tylko poprawić widoczne niedoskonałości), takimi licówkami odbudowujemy też pojedyncze zęby np. uszkodzone w wyniku urazu, starcia, erozji.

Grubość licówek uzależniona jest także od wybranego materiału i techniki wykonania w laboratorium protetycznym. Najcieńsze, najpiękniejsze licówki porcelanowe powstają w procesie napalania ceramiki feldszpatowej (skaleniowej) na folii platynowej. Ta technika daje też możliwość wykonywania licówek częściowych , odbudowujących np. nadłamany kąt sieczny lub ściany styczne w celu zamknięcia przerwy pomiędzy zębami bez konieczności pokrywania całej przedniej powierzchni zęba – co często pozwala uniknąć jakiegokolwiek szlifowania a daje piękne i trwałe efekty. Ta tradycyjna technika wykonawstwa licówek była pierwszą jaką stosowano.

Z uwagi na duże koszty (konieczność użycia folii platynowej, bardzo duża pracochłonność i wysokie, mistrzowskie umiejętności) szybko została niestety wyparta przez prostsze metody, w tym wykonywane maszynowo (systemy CAD/CAM). Obecnie niewielu techników posiada umiejętność wykonania takich uzupełnień. Oczywiście współpracujemy z takimi mistrzami. W niektórych przypadkach, zwłaszcza potrzeby uzyskania nieco grubszych uzupełnień licówki wykonuje się z wzmocnionej porcelany najczęściej e-max, które są następnie pokrywane warstwami napalanej porcelany skaleniowej dla nadania pięknego, indywidualnego wyglądu.

Mamy długoletnie doświadczenie w stosowaniu licówek porcelanowych, nasi specjaliści potrafią właściwie zaprojektować uśmiech, przedstawiają plan pacjentowi tak, że może on zobaczyć korektę uśmiechu na specjalnych licówkach próbnych tzw. mock up jeszcze przed jakimkolwiek rozpoczęciem leczenia, a więc przed podjęciem decyzji. Niebagatelną zaletą jest ogromne doświadczenie w ewentualnej preparacji ( która musi być bardzo delikatna i równocześnie wysoce precyzyjna), a także w cementowaniu uzupełnień. W naszej opinii wszelkie niepowodzenia ze stosowaniem licówek wiążą się z brakiem umiejętności w szlifowaniu ( najczęściej zbyt mocne, z byt duże szlifowanie) i błędami w procesie klejenia. Niekiedy problemem jest dobór materiału. W naszej ocenie nie ma żadnego uzasadnienia dla stosowania licówek na podbudowie tlenku aluminium czy na cyrkonie, materiały te nie mogą być cementowane adhezyjnie, jedynie w sposób tradycyjny. Ma to ogromne znaczenie. Pod pojęciem cementowania adhezyjnego kryje się specjalna technika trawienia szkliwa oraz porcelany, w wyniku której na powierzchni zęba oraz uzupełnienia powstają mikrozaczepy dla kleju, następnie stosuje się silan, czyli produkt który tworzy mikrozaczepy chemiczne, następnie bond, wnikający w sposób trwały w w/w mikroporowatości oraz łączący się chemicznie z cementem kompozytowym lub kompozytem używanym do naklejenia licówek. Tego rodzaju połączenie jest praktycznie nierozerwalne i gwarantuje utrzymanie licówek. W przypadku takich materiałów jak cyrkon, zaczepy można uzyskać tylko po stronie szkliwa, a łączenie cementu z licówką jest wielokrotnie słabsze.

Cementowanie adhezyjne jest też bardzo precyzyjną, podatną na nawet nieznaczne uchybienia procedurą, dlatego naprawdę trwałe są wyłącznie perfekcyjnie wykonane i perfekcyjnie naklejone licówki.

W przypadku modyfikacji całego uśmiechu (kiedy wykonujemy licówki na 6,8,10 lub 12 zębów, często i dolnych i górnych) nasi specjaliści kierują się licznymi mierzalnymi zasadami dotyczącymi projektowania pięknego uśmiechu (smile design), odrębnymi także w przypadku „odmładzania” zębów (dental lifting). Należy tu m.in. ekspozycja zębów w uśmiechu, położenie szyjek zębów, ich ewentualna widoczność (odrębne zabiegi likwidują uśmiech dziąsłowy, oraz przywracają harmonię w położeniu szyjek zębów), złota proporcja, czyli proporcja wielkości koron siekaczy i kłów względem siebie, proporcje dotyczące długości i szerokości koron zębów, ułożenie brzegów siecznych w uśmiechu, widoczność zębów przy lekko uchylonych wargach i w pełnym uśmiechu, kontakt brzegów siecznych siekaczy centralnych, ich symetria, kształt i wkomponowanie zębów w przestrzeń neutralną oraz zasady fonetyczne – czyli położenie zębów względem innych tkanek, w trakcie wymowy różnych głosek. W planowaniu wspomagają nas tu specjalne oprogramowania komputerowe takie jak DSD ( Digital Smile Design) lub Diagnostic Vizard rekomendowany przez amerykańską szkołę Petera Dawsona), jednak największe znaczenie mają umiejętności, wiedza i doświadczenie naszych specjalistów (stosujemy metamorfozy uśmiechu z użyciem licówek porcelanowych od blisko 20 lat).

Podsumowując, licówki stosujemy jako najlepszy wybór zawsze tam, kiedy można uzyskać oczekiwane efekty bez preparowania zębów lub z minimalnym tylko szlifowaniem. Wybór koron w takim przypadku nie ma żadnego uzasadnienia poza prostszym dla lekarza i technika wykonawstwem a więc potrzebą posiadania przez nich mniejszych umiejętności.

Odrębnym aspektem są tzw. licówki specjalne, czyli płatki ceramiki wykonywane na podniebiennych i żujących powierzchniach zębów – są to całkowicie nieinwazyjne, najbardziej bezpieczne i trwałe metody poprawiania okluzji, rehabilitacji protetycznej z potrzebą niedużego „podniesienia zwarcia” a więc uzyskania miejsca dla nieco wyższych zębów, eliminacji węzłów urazowych, tworzenia prawidłowych kontaktów pomiędzy górnymi i dolnymi zębami, co ma zastosowanie w leczeniu choroby okluzyjnej, patologicznego starcia zębów, niektórych schorzeń stawów skroniowo-żuchwowych zależnych od zwarcia urazowego.

Korony wykonujemy natomiast w następujących wskazaniach:

  • zęby ze znacznym starciem, kiedy nie ma już tkanek dla podparcia licówek,
  • zęby bardzo uszkodzone np. w wyniku rozległej próchnicy, złamane w znacznym zakresie, po leczeniu endodontycznym z dużą utratą zębiny i szkliwa,
  • jako korony filarowe dla uzupełnienia brakujących zębów za pomocą mostów protetycznych (obecnie zazwyczaj rekomendujemy jednak uzupełnienie zębów oparte na implantach),
  • jako element umieszczany na wszczepionym implancie dentystycznym